Bibica, bài học cho các doanh nghiệm lựa chọn M&A

Ngày 24/7/2013 vừa qua công ty Bibica đã ra quyết định chốt danh sách tạm ứng cổ tức năm 2012 với tỉ lệ 12% bằng tiền mặt. Nhưng 1 ngày sau khi đưa ra quyết định trên thì ông Jung Woo Lee với danh nghĩa chủ tịch HĐQT công ty cổ phần Bibica đại diện 38,6 vốn của điều lệ của Bibica mà phía cổ đông Lotte Confectionery đang nắm giữ đã đưa ra quyết định phủ quyết và yêu cầu chia cổ tức năm 2012 phải do ĐHCĐ thường niên 2013 quyết định.

Sau khi hứa hẹn sẽ tổ chức ĐHCĐ thường niên 2013 lần 2 trong tháng 6 thì đến nay đã sang tháng 8 nhưng vẫn chưa có bất kỳ động tĩnh nào từ phía Bibica. Lần tổ chức ĐHCĐ lần đầu thất bại do phía cổ đông lớn SSI không có mặt.

Cuộc chiến bắt đầu châm ngòi khi năm 2010 phía Lotter Confectionery đòi đổi tên công ty. Từ đây, Lotte đã lộ rõ ý đồ thâu tóm Bibica của mình. Để chống lại Lotte, phía Bibica đã kêu gọi sự giúp đỡ từ một ông lớn nội là Công ty CP Chứng Khoán SSI.

Sau một thời gian mua bán thì trước ĐHCĐ thường niên 2013 phía SSI xuất hiện với tư cách là cổ đông lớn khi nắm trong tay 32% cổ phần của Bibica.

Nhưng với đúng tư cách là 1 tổ chức tài chính của mình, họ vẫn phải làm sao cho khoản đầu tư của mình có lợi nhất. Và cho đến nay, sau khi tuyên bố tổ chức ĐHCĐ thường niên 2013 trong tháng 6 vẫn chưa diễn ra. Có hay chăng việc SSI đang làm giá để khoản đầu tư của mình được lợi nhất?

Bibica bài học lớn cho các doanh nghiệm lựa chọn M&A

Đây là 1 bài học đắt giá cho những cái bắt tay xuyên quốc gia mà không suy tính kỹ càng của các doanh nghiệp Việt. Và điều tất yếu có thể xảy ra với Bibica là mất đi chính mình.

Còn với những câu chuyện M&A nội (mua bán và sáp nhập), thì cho đến nay Masan tỏ ra là con “cá mập” khi lần lượt nuốt hàng hoạt thương hiệu hàng đầu, Vinacafe Biên Hòa, Vĩnh Hảo, Pro Con Cò, PYBECO.

Nhưng nhìn chung, trong cuộc chiến thâu tóm này của Masan thì tất cả những doanh nghiệp được thâu tóm đã tìm được đúng công thức để phát triển, để không mất đi chính mình. Nhưng không ít những thương hiệu Việt khác không được may mắn đến thế, như Bibica, Phở 24h… đã không còn là chính mình nữa.

Phải chăng Việt Nam nên có 1 quỹ đầu tư để đầu tư vào những thương hiệu tốt ở Việt Nam để câu chuyện Phở 24h (nắm trong tay món Phở được coi là quốc sản của Việt Nam và đã đưa món Phở ra với thế giới, được cả thế giới biết đến) nhưng lại đánh mất vào tay tập đoàn nước ngoài vì thiếu sự hỗ trợ và quan tâm từ phía các nhà đầu tư nội?!

Chuyên gia Marketing Nguyễn Thế Khoa