Ma trận sữa thông minh

Ảnh: Istockphoto.

Một người Anh đang làm việc tại Việt Nam cho biết, ở nước chị, các sản phẩm sữa thông minh không hề được bày bán nhiều như Việt Nam. Chị kể, đi khám thai, các bác sĩ thường khuyên nên uống thêm các viên bổ sung dinh dưỡng, vitamin, khoáng chất… chứ ở bên đó “sữa thông minh” là một cái tên rất xa lạ. Chị cũng rất thắc mắc là sao người Việt Nam lại thích uống sữa thông minh đến vậy.

Một số phụ nữ mang thai cho biết, khi đi khám thai, ít bác sĩ nào khuyên uống sữa “bà bầu“. Chủ yếu là họ uống theo cảm quan do xem quảng cáo, hay bạn bè khuyên mà thôi. Đánh trúng tâm lý này của người làm cha mẹ, các nhà sản xuất đua nhau tung ra hàng loạt các sản phẩm sữa với những quảng cáo công dụng rất kêu: cho con bạn thông minh hơn, nâng cao trí tuệ cho trẻ giúp trẻ thông minh vượt trội, dù rằng công dụng thật sự của nó chưa chắc đã bằng sữa mẹ.

Những sản phẩm sữa có cùng công dụng như vậy, đang được gọi chung là sữa thông minh. Và thị trường “sữa thông minh” giờ đây đang “loạn” thật sự bởi chính sự thiếu hiểu biết của người tiêu dùng, bởi sự thổi phồng của quảng cáo và những chiêu tiếp thị rầm rộ của các nhà sản xuất.

Mặt khác, tâm lý của người Việt Nam khi mang bầu thường rất sợ phải uống thuốc, đặc biệt là các loại thuốc Tây, nên khi nghe nói uống sữa thông minh là rất tốt thì đi mua ngay, trong khi lượng dinh dưỡng của một hộp sữa chưa chắc đã bằng một vỉ thuốc đa sinh tố.

Chị Phương Nga (quận 1, TP HCM) phải thốt lên rằng: “Giờ đi đâu cũng thấy bán sữa bà bầu, sữa bột cho trẻ con”. Siêu thị nào cũng tràn lan, tiệm tạp hóa nào cũng xếp hàng kệ đủ loại. Mà các cô nhân viên thì lúc nào cũng túc trực sẵn sàng, chỉ cần khách lướt qua hay ngó ngang là sẵn sàng bước tới để tư vấn về công dụng mà gần như hãng nào cũng có một bài công dụng của sữa y như nhau.

Các loại sữa thông minh cho bà bầu, trẻ con bây giờ còn nhiều hơn các sản phẩm sữa thông thường. Chỉ tính riêng sữa nội thôi cũng đã có gần chục nhãn hiệu. Nếu tính thêm cả các nhãn hiệu nước ngoài sản xuất tại Việt nam, rồi hàng nhập khẩu, hàng đóng gói trong nước thì tính ít cũng có vài ba chục nhãn hiệu.

Hầu hết các sản phẩm có thành phần gần giống như nhau, khác chăng chỉ là tên nhãn hiệu hoặc cũng thành phần đó nhưng có bổ sung một số chất với tên gọi khác. Và tất nhiên giá thành của các loại sữa thông minh, nội cũng như ngoại, không hề rẻ chút nào.

Yếu tố di truyền thì không thể can thiệp, nhưng nếu nói rằng chỉ cần uống sữa vào thì con cái đứa nào đứa nấy đều thông minh, giỏi giang thì chẳng ông bố bà mẹ nào lại không ráng mua về uống, cho dù kinh tế gia đình có eo hẹp đến mức nào.

Một bà bầu đang ở nhà thuê tại Hà Nội chi 1/3 lương hằng tháng cho sữa kể từ khi có bầu, dù thu nhập chẳng thuộc dạng cao, chồng vừa thất nghiệp. Dù vậy, chị không biết gì về tác dụng của sản phẩm ngoài những thông tin trên các trang quảng cáo. Tác dụng của mỗi thành phần ghi trên nhãn, chị cũng mù tịt.

Khi đặt câu hỏi “Sữa thông minh có thật thông minh?” với nhiều chuyên gia về dinh dưỡng, hầu hết đều nhận định là đến nay, chưa có nghiên cứu nào chính thức được công bố về các chất thông minh được bổ sung trong sữa này.

Bác sĩ Nguyễn Lân Đính, chuyên viên dinh dưỡng, thì cho rằng trí não phát triển tốt dựa trên nền tảng cốt yếu nhất chính là sự phát triển về thể chất. Các bà mẹ cũng phải khỏe, ăn uống đầy đủ dinh dưỡng thì đứa trẻ sinh ra mới có thể chất tốt được.

Mặt khác, không hẳn cứ uống sữa bổ sung nhiều dưỡng chất có lợi cho trí não là đương nhiên trẻ sẽ thông minh. Để giúp trẻ thông minh, ngoài vấn đề dinh dưỡng thì các yếu tố khác như di truyền, nề nếp giáo dục trong gia đình, ảnh hưởng của xã hội, môi trường sống cũng như cách chăm sóc của cha mẹ từ lúc lọt lòng là rất quan trọng.

Chính vì vậy, theo bác sĩ Nguyễn Lân Đính, uống sữa thông minh chưa chắc bé đã thông minh như trong quảng cáo, nếu người mẹ có một thể trạng kém và môi trường giáo dục bé không hoàn thiện.

(Theo Tư Vấn Tiêu Dùng)